Sint-Jan Berchmanscollege

De speech van de laatstejaars

bij de proclamatie op 26 juni 2001.

Dames en heren, leerkrachten, medeleerlingen en sympathisanten,
allemaal hartelijk welkom op dit plechtig afscheid van ons aller teerbeminde Sint-Jan. (Kwestie van formeel te beginnen.)

Onherroepelijk gaan onze eerste gedachten naar "onze" prefect die hier vandaag spijtig genoeg lichamelijk niet aanwezig kan zijn, maar die wij nog steeds diep in het hart dragen. Hij was de drijvende kracht achter Sint-Jan voor zolang wij ons kunnen herinneren.

Het verlies van Theo vorige zomer was een zware slag voor de school, zowel voor leerkrachten als leerlingen. Theo was streng en stond op zijn strepen, maar dat nam niet weg dat hij door iedereen gerespecteerd werd. Elke straf die hij gaf was terecht en rechtvaardig. Ook buiten de lesuren was Theo altijd met de school bezig. Als er nog iets moest gebeuren, zou Theo zolang op school blijven tot dat gebeurd was, ook al betekende dit dat hij op zijn beruchte 2de verdieping moest overnachten.

In de vakanties organiseerde hij uitstappen en reizen met geïnteresseerde leerlingen. Zowel de Londenreis als de reizen naar Tirol waren elk jaar weer een succes. Het is ook in Tirol dat Theo ons heeft verlaten.

Dat had natuurlijk verstrekkende gevolgen voor de leiding op school. De meest logische vervanger was de heer Van Opstal, die Theo heel goed kende en samen met hem de Tirolreizen organiseerde. Spijtig genoeg bleef hij niet lang aan als prefect, en gaf de fakkel door aan de heer Boels, die de rest van het jaar veel heeft verwezenlijkt en een zo democratisch mogelijk beleid voerde. Wij kregen ons eigen onofficiële rokershoekje, strafstudies waren uit den boze, en wie werd buiten gestuurd tijdens de les kon even zijn hart gaan uitstorten.

Wel, vandaag is het dan zover: we hebben het gehaald, het heeft bloed, zweet en tranen gekost, maar eindelijk mogen wij ons dikverdiende diploma in ontvangst nemen, en mogen we ons "volwassen" noemen. Vandaag ronden we zes jaar af. Zes, bewogen jaren. Dit is echter niet vanzelf gegaan. Hoe wij zijn geraakt waar we nu staan, willen wij graag even overlopen.

Ons eerste jaar begon met een verandering: Sint-Jan werd opengesteld voor het zwakke geslacht (meisjes dus). Dit nieuws werd met gemengde gevoelens onthaald, maar uiteindelijk bleek het best wel mee te vallen. Het eerste jaar was dit gemengd onderwijs niet echt een overdonderend succes, maar de komst van Vanessa heeft anderen aangespoord om in haar voetstappen te treden: door de jaren heen kwamen er hoe langer hoe meer meisjes in onze school. Het is voor deze pioniers van het feminisme op Sint-Jan niet gemakkelijk geweest, maar we hebben onze mening over dat zogezegde zwakke geslacht duchtig moeten herzien. De meisjes hebben evengoed hun stempel op onze school gedrukt als de jongens.

De eerste jaren verliepen rustig. We waren nog brave kereltjes. Buiten het aanmoedigen van uit de hand gelopen ruzies op de speelplaats en de ramen open zetten in de muziekles spookten we nog niet zoveel uit. Die onschuld had ook zijn voordelen. Zelfs de heer Cuyt voelde zijn hart bloeden als hij een horloge moest afpakken van een wenende jongen die dat horloge had gekregen in Disneyland.

Maar dan volgde de vrees van ouders en leraars: "de apenjaren". We werden al sneller afgeleid door vrouwelijk schoon, en zochten daar na schooltijd dan ook al wel eens contact mee op het beruchte pleintje: de Wapper. Fietsen werden ingeruild voor brommers, de wet-look deed zijn intrede, turnbroekjes waren dringend aan vervanging toe, de stemmen werden lager en scheren werd voor sommigen onder ons een noodzaak.

Tot grote vreugde werd de 500-jarige sterfdag van onze patroonheilige herdacht met een sponsortocht-voor-het-goede-doel door Antwerpen, gepresenteerd door oud-leerling Carl Huybrechts. Carl stuurde ons echter zijn kat én slecht weer, zodat de eerste poging letterlijk en figuurlijk in het water viel. De tweede maal was het raak: schitterend weer én raar-maar-waar, Carl Huybrechts!!! Wat moet er nog meer zijn voor een sponsortocht? (pleisters voor de voeten, een paar goede schoenen, ...)

Maar daarmee waren de festiviteiten nog niet gedaan. Er was ook nog de samenkomst van alle Sint-Jan Berchmansscholen in Diest. Deze dag begon met een verrassing: we stapten uit de bussen, en daar stond een leerkracht Latijn in zijn rood-bruin geruite boxershort. Was hij nog wat slaperig, wilde hij shockeren, of was het een turn-on? Hij had in ieder geval een positief effect op de tocht: iedereen was sneller bij de aankomst. Was dat misschien het doel van Kinky-Winky ?

Die dag werd afgesloten met een optreden van de wereldberoemde Raymond van 't Groenewoud, die het beste van zichzelf gaf. Hij kreeg de massa in beweging met hits als Joske, Meisjes, en de Liefde voor muziek. De enige fout die de organisatoren hadden gemaakt, was gratis yoghurt aan de ingang, en het toelaten van plastic flesjes. Het resultaat is iedereen bekend: W.O.III was geboren, en iedereen weet nu hoe moeilijk het is om yoghurt uit zijn oor te keuteren. Ook Raymond zelf werd niet gespaard toen hij het ronduit afgrijselijke SJB-lied bracht. "Let it be SJB" veranderde al gauw in "It's raining yoghurt, halleluja!" Sedert die beruchte dag is het verboden om op festivals eigen drank én yoghurt mee te brengen.

In de daarop volgende jaren werden we tot volwassen en verantwoordelijke adolescenten gevormd. Deze opvoeding wierpen we echter helemaal overboord op 2 februari van het jaar 2001. De laatste honderd dagen van het schooljaar vierden we op licht beestachtige wijze, naar de traditie van de school. U raadt het al, we hebben het hier inderdaad over Chrysostomos, de dag dat de zesdejaars de school overnemen. Ook dit jaar was dat niet anders, en men zal het geweten hebben. De enige storende factor was een lid van het lerarencorps dat bijna voor ongelukken zorgde. Hij beval namelijk de leerlingen van de lagere jaren om onze waarschuwingen in de wind te slaan, en stuurde hen, ondanks onze protesten, recht op het gereedstaande vuurwerk af. Gelukkig hadden die leerlingen wél voldoende gezond verstand om te blijven waar zij waren, en meneer Hullaert is even snel afgedropen als hij gekomen was.

Voor de rest verliep Chrysostomos vlekkeloos, op de kleren van sommige mensen na, die op de Wapper een verse omelet aangeboden kregen. Een idee voor deze pechvogels: ruil je kleren in bij leraars die er graag excentriek uitzien (die zijn er genoeg). Voor de rest zorgde de muziek die 's morgens uit de refter schalde voor een goede sfeer. Ook de show was enorm, en er vielen heel wat lessen uit te trekken: twijfel nooit aan de wijnkennis van de heer Nelen, en probeer nooit meneer Gerits om te kopen, want het lukt toch niet. De fuif in Zaal Jacob was een geslaagde afsluiter van een schitterende dag. Graag bedanken wij dan ook de organisatoren van dit festijn, en iedereen die eraan heeft meegewerkt.

Ook de uitstap naar het filmmuseum zal ons bijblijven: zit maar eens met 80 man 2 uur lang in een klein zaaltje zonder airconditioning naar een uitermate boeiende kerel te luisteren, die voor hij vertrekt nog enkele complimentjes geeft over wat voor een fantastisch beleefde groep we wel waren. Dit had echter een Lord of the Flies effect, en anarchie was troef. Nu ja, je bent jong en je wil wat... en liefst géén film over agressieve vogels!!!

Over Lord of the Flies gesproken... Een les Engels is nog altijd geen festival van de alternatieve low-budget film!

Maar er was ook triest nieuws: er zijn dit jaar veel kappers overleden. De heer Defauw zat dan ook met de handen in het haar.

Nog iets wat dit jaar gekenmerkt heeft, was de aanwezigheid van nieuwe leerkrachten, en dan vooral van nieuwe vrouwelijke leerkrachten, die een welkome afwisseling betekenden in dit nog altijd overwegend mannelijke lerarenkorps. Wij hopen dat zij evenveel van hun lessen genoten hebben als wij. Ook hebben wij enorm van hun overhoringen genoten. Ah, die heerlijke momenten met onze cursus naast ons op de bank. Dat gaan we toch missen hoor.

Ook de hele multiculturele gemeenschap gaan we missen. Hoe heerlijk was het toch om terug in je lokaal te komen nadat daar les aan Polen was gegeven, en je boeken niet meer terug te vinden. Nog toffer was het als je bank vol lijm hing.

Maar na het feesten kwam uiteindelijk de harde realiteit. De eindexamens waren min of meer naar de verwachtingen heel zwaar, want ze waren mondeling én gingen over de stof van twee trimesters. Stress, onregelmatig vochtverlies, kostumering aangepast aan de vakken, nachtelijke studie-uurtjes en overdreven vriendelijkheid tegenover leerkrachten waren ook ditmaal geen uitzondering. Maar dat we hier zitten is toch een teken dat we het gehaald hebben, en het kostbare diploma maakt het allemaal de moeite waard.

Wat hebben wij in die 6 jaren geleerd ? Een kleine greep uit onze opgedane mensenkennis:
- leerkrachten hebben dezelfde eigenschappen als gewone mensen, ook zij hebben soms een ochtendhumeur op een maandagochtend, vooral als die dag begint met Fysica;
- rechtop zitten is een absolute noodzaak in de lessen economie, anders ga je slapen;
- esthetica spitst zich vooral toe op de kunst van de film en de videocassette;
- elke regisseur stopt, gewild of ongewild, een diepere boodschap in zijn film, zoals bruggetjes, ICT, creativiteit en de hogere orde. Gelukkig is meneer Van Der Perre er om alles te analyseren;
- klassen op de hoogste verdieping zorgen voor agressieve leerlingen, als wij meneer Van Uffel mogen geloven;
- in de lessen godsdienst mag er geargumenteerd worden met, soms letterlijk, doorslaande argumenten;
- de heer Vector De Schepper vindt de leerstof Wiskunde uitermate "boeiend", wij denken daar enigszins anders over;
- de muffe damp in de muziekklas is niet afkomstig van de centrale verwarming;
- en zie je, meneer Winckelmans, Lucretius is echt niet de boeiendste figuur, al denkt een bepaalde leerling daar heel anders over - die moeten we trouwens nog op passende wijze bedanken voor de desbetreffende examenvraag;
- met het ouder worden verliest men alle tijdsbesef, wat vooral meneer Rosseau ervoer, die dinsdag nogal eens durfde verwarren met donderdag;
- en er werden ook tijdloze moppen getapt over aubergines, en het verschil tussen een vrouw en een orkaan. Maar wat is, by the way, het verschil tussen op twee meter van een orkaan staan, of op twee meter van meneer Gerits wanneer die een mop vertelt? Niets: na afloop ben je in beide gevallen doorweekt.
Dit is natuurlijk slechts een bloemlezing uit alles wat wij hebben opgestoken aan levenswijsheden. Maar er blijven ook nog vele vragen over, zoals waarom er sinds kort op de brug in de turnzaal een bordje hangt met "betreden op eigen risico".

En dan, de toekomst. Als iedereen hier straks buitengaat, scheiden onze wegen. Iedereen gaat zijn eigen weg, gaat studeren in Leuven, Gent, Antwerpen, Brussel of zelfs Delft. De een wordt vertaler-tolk, de ander dokter, en nog anderen ingenieur. Je zal na die studies werk gaan zoeken, en vinden. En wanneer je binnen een aantal jaren terugdenkt aan waar het allemaal begonnen is, zul je denken aan Sint-Jan, aan de vrienden, het plezier, de leraars en leraressen, maar ook aan de moeilijkere momenten. En misschien vraag je je dan af waar al die vrienden zijn gebleven, en neem je een telefoonboek vast, bel je een paar mensen op, en ga je bij een pintje nog wat straffe verhalen van vroeger ophalen.

Om te eindigen zouden wij een hele groep mensen willen danken. Eerst en vooral jullie, de leerlingen. Bedankt om er een schitterend laatste jaar van te maken. Wij zijn echt blij met jullie af te studeren. Ook dank aan de leraars, om ons op te beuren met woorden als "ge gaat nog verschieten volgend jaar", "nee, Andy, das verkeerd!", "ik zie het al van hier, deze klas gaat de verkeerde kant op", "wie geeuwt er in mijn les?" en "niet lopen, geen punten".

Nee, nu even serieus: dank aan alle leraars, die zich zoveel moeite getroostten om boeiend les te geven, steeds met nieuwe grappen op de proppen kwamen, en ervoor zorgden dat iedereen de leerstof begreep. Speciale dank aan de heer Van Uffel, omdat wij onze schrift van het vierde jaar ook in vijf en zes konden gebruiken, net als de overhoringen trouwens.

Natuurlijk ook dank aan onze ouders, die er meer dan eens voor zorgden dat we mopperend achter onze boeken kropen, en die erover waakten dat we voldoende nachtrust hadden. Allen hartelijk bedankt voor de fantastische tijd die we hier beleefd hebben, Sint-Jan, Adieu, deze generatie kuist haar schup af, en maakt plaats voor een volgende. Dank u voor uw aandacht.