Sint-Jan Berchmanscollege

Een nieuw lesuur in de eerste graad.

ICT
LerenLeren
Leefsleutels

ICT (wat staat voor Informatie- en CommunicatieTechnologie) is binnen het onderwijs aan de orde van de dag: leerlingen moeten in staat zijn vlot een computer te bedienen en vooral een veelheid aan multimedia-toepassingen kunnen gebruiken. Dat is veel meer dan "kunnen werken met het internet", hoewel de aandacht in de media en ook in een aantal leerprogramma's in hoofdzaak daarnaar uitgaat …

In een tijd dat de overheid de mond vol heeft over gelijke kansen is deze overdreven aandacht voor het relatief nieuwe en dure medium dat de computer nog altijd is, niet zonder gevaar. Wij zien op Sint-Jan duidelijk in dat er opnieuw een onderwijs "met twee snelheden" dreigt te ontstaan, waarin alle kansen openliggen voor diegenen die zich thuis een geavanceerde computer annex internetverbinding kunnen veroorloven, en waarin diegenen die dat niet hebben de trein zullen missen. De makers van educatieve programma's en software gaan er immers van uit dat iedereen over de modernste multimediacomputer beschikt. Wij willen u hieromtrent meteen geruststellen: geen enkele leerling mag door de eisen rond ICT in moeilijkheden komen.

Sint-Jan heeft zichzelf bijgevolg een nieuwe, dubbele taak opgelegd:

• een aantal leerlingen de basisvaardigheden bijbrengen om met ICT om te springen en bij een (veel groter) aantal leerlingen de reeds bestaande kennis bijsturen en aanvullen
• alle leerlingen de materiële mogelijkheden bieden om van de ICT-technologie gebruik te maken

De basisvaardigheden bijbrengen (en bestaande kennis bijsturen) in de eerste graad, is ons opgelegd van overheidswege. ICT moet ofwel een afzonderlijk lesuur ter beschikking krijgen, ofwel volledig geïntegreerd in andere leervakken worden aangeboden.

Wij hebben gekozen voor een in feite vanzelfsprekende tussenoplossing. In het eerste jaar schrappen wij vanaf volgend schooljaar één uur Plastische Opvoeding. In de plaats komt een lesuur waarin de klassenleraar met zijn klas o.a. werkt rond ICT. De toepassing van hetgeen de kinderen daar hebben geleerd gebeurt in het kader van andere lessen, en geïntegreerd: zo krijgen de leerlingen b.v. een zoekopdracht op internet rond een bepaald thema, moeten ze deze gegevens in een werkje gieten in de tekstverwerker, illustraties toevoegen, eventueel grafieken maken, enz., allemaal nog zeer eenvoudig uiteraard. De nadruk ligt hierbij vooral op een zeer breed én vooral correct gebruik van ICT. Vanaf het tweede jaar zit ICT volledig verweven in de lessen.

Vanaf volgend schooljaar zal op school ook het nodige aanwezig zijn om de leerlingen toe te laten dergelijke opdrachten zonder problemen af te werken. Onze computerlokalen, die nog volledig waren opgevat als leslokalen informatica en daarvoor uitstekend waren toegerust, bouwen we vanaf dit jaar uit met toestellen die volledig aangepast zijn aan de vereisten van ICT. De bestaande computers worden vervangen door nieuwe multimediacomputers, waarmee alle mogelijkheden van het WWW ten volle kunnen worden benut. Voor de bureau-toepassingen (tekstverwerking, werkblad, database, enz.) zijn onze oude toestellen nog geschikt. Wij voorzien van op het einde van volgend schooljaar met de omschakeling rond te zijn.

Een ander thema dat in het nieuwe lesuur aan bod zal komen is "Leren Leren" (het gaat hier over meer dan "lessen leren"). Hierrond werken wij op Sint-Jan al lange tijd in onze eerste jaren. Leren leren is intussen ook één van de vijf onderdelen in de vakoverschrijdende eindtermen van de eerste graad.

"Vakoverschrijdend" wil zeggen dat binnen elk vak de nodige aandacht moet worden besteed aan de leervaardigheid van de leerlingen. Wij vonden het evenwel noodzakelijk dat de klassenleraar de tijd zou krijgen om met zijn eigen klas de zaken geregeld even op een rijtje te zetten, om op basis van de vakgebonden leermethodes te komen tot één algemeen toepasbare leertechniek. Dat was een tweede reden om een nieuw lesuur in te voeren.

Derde item dat in ons nieuwe lesuur aan bod moet komen: Leefsleutels. Leefsleutels werkt aan "primaire preventie van verslavend en afwijkend gedrag door het trainen en ontwikkelen van sociale en emotionele vaardigheden bij jongeren". In Leefsleutels komen dus de vakoverschrijdende eindtermen van het onderdeel "sociale vaardigheden" extra aan bod. Hierin werken wij rond drie fundamentele doelstellingen; 1. een ruim gamma van relatiewijzen beheersen; 2. ernaar streven de onderlinge communicatie te beheersen of het omgaan met elkaar te bevorderen en 3. bereid zijn tot georganiseerd samenwerken.